Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach

Następny

Powrót

pauza

Po mszy prowadzący uroczystość Jan Kwaśniewicz – naczelnik Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa w Katowicach powitał gości i zaprosił do wysłuchania wykładu prof. zw. dr hab. Krystyna Heska-Kwaśniewicz zatytułowanego „Naglące wołanie”. Z Warszawy do Górek Wielkich. W swoim wystąpieniu przypomniała wojenne losy „Weroniki” (pseudonim konspiracyjny Zofii Kossak-Szatkowskiej) i ich niezwykłe związki z historią obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej, który znajdujący się obecnie w kościele Ojców Franciszkanów pw. św. Jana Sarkandra w Górkach Wielkich.

Następnie uczestnicy udali się na pobliski cmentarz, gdzie mieli możliwość wysłuchania dr. Andrzeja Sznajdera, dyrektora Oddziału IPN w Katowicach, który przypomniał, że Rodzina Kossaków to nie tylko malarze, artyści, pisarze czy naukowcy ale to ród, który zawsze służył Ojczyźnie. Goście zapoznali się również z biogramem mjr. Tadeusza Kossaka – ojca pisarki, po czym jego grób znajdujący się obok grobu córki został oznaczony przez dra Andrzeja Sznajdera znakiem „Grób weterana walk o wolność i niepodległość Polski”.

Po dokonaniu powyższego aktu została zmówiona modlitwa, a delegacje wśród, których znaleźli się między innymi Janina Żagań – Starosta Cieszyński, Jerzy Pilch – członek Zarządu Powiatu Cieszyńskiego, Andrzej Kozieł – Wójt Gminy Brenna, Dariusz Jakubiec – Zastępca Wójta Gminy Brenna, Diana Pieczonka – Giec – Kierownik Muzeum Zofii Kossak-Szatkowskiej, Urszula Broda-Gawełek – Dyrektor  Centrum Edukacyjno-Kulturalnego „U Kossaków”, Łukasz Muschiol – Dyrektor Ośrodka Promocji, Kultury i Sportu Gminy Brenna, delegacje Hufca Harcerek na Podbeskidziu im. Zofii Kossak oraz harcerek i harcerzy z 25 Drużyny Harcerskiej „Watra” z Brennej, który wystawili wartę przy grobach, złożyły kwiaty na grobach.

Mjr Tadeusz Kossak  (1857-1935) był synem słynnego malarza Juliusza Kossaka i Zofii z Gałczyńskich. Zaangażowany w sprawy polskie już w 1906 r. został aresztowany  i osadzony w twierdzy Dęblin. Po zwolnieniu został zmuszony do sprzedaży majątku. Przeniósł się na Wołyń. Po rewolucji bolszewickiej, pozbawiony dachu nad głową, wyjechał do Krakowa, gdzie wstąpił do Wojska Polskiego. Początkowo służył w 2 pułku ułanów korpusu dowodzonego przez gen. Józefa Dowbora-Muśnickiego. W 1918 r. udał się ze szwadronem ułanów pod Białystok i Lidę. 8 marca 1919 r. wziął udział w bitwie pod Możejkowem, za która otrzymał Krzyż Wojenny Orderu Virtuti Militari; następnie brał udział w bitwie pod Pokosami i w dalszej kompanii, za co otrzymał Krzyż Walecznych. W następnych latach był również uczestnikiem wojny polsko-bolszewickiej. W 1922 r. wraz z żoną Anną z Kisielnickich osiadł w Górkach Wielkich, gdzie pozostał aż do śmierci. 3 lipca 1935 r. spoczął na cmentarzu góreckiej parafii pw. Wszystkich Świętych. Jego miejsce spoczynku 27 marca 2026 r. zostało włączone pod numerem 12891 do ewidencji grobów weteranów walk o wolność i niepodległość Polski.

Polecamy:

• Marek Klecel: Ocalona z zagłady. Żywot heroiczny Zofii Kossak (1889–1968)
• Wystawa „Zofia Kossak (-Szczucka, -Szatkowska)”
• Martyna Grądzka-Rejak: Kto nie potępia – ten przyzwala. „Protest” Zofii Kossak-Szczuckiej
• Publikacja: Ja i moje książki – to jedno. Rozważania o pisarstwie Zofii Kossak