27 listopada 2025 r. przedstawiciele Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN Oddziału w Katowicach uczestniczyli w uroczystościach związanych z odsłonięciem po remoncie grobu sierżanta Wojska Polskiego Józefa Kaisera (remont wykonano ze środków finansowych IPN) oraz oznaczenia grobu podpułkownika Wojska Polskiego Władysława Steblika plakietą „Grób Weterana Walk o Wolność i Niepodległość Polski”, znajdujących się na cmentarzu Przemienienia Pańskiego w Żywcu przy ul. Komonieckiego 26.
Po mszy świętej w intencji ojczyzny i sierż. J. Kaisera oraz ppłk. W. Steblika, koncelebrowanej w kościele pw. Przemienienia Pańskiego na cmentarzu przez księży z parafii pw. Narodzenia NMP, głos zabrali goście. Po wystąpieniu przedstawiciela OBUWiM refleksjami na temat historii życia i patriotycznej postawy żywczan w latach odradzania się Polski w 1918 r., a także historii II wojny światowej: J. Kaisera i W. Steblika podzielił się z zebranymi Antoni Szlagor – burmistrz Żywca, następnie przedstawiciel starosty powiatowego, a później reprezentanci rodzin wspominanych osób.
Po zakończeniu pierwszej części uroczystości w kościele wszyscy zebrani przeszli na sąsiadujący cmentarz. Dalszą część prowadził Patryk Żyrek, archiwista parafii pw. Przemienienia Pańskiego. Po wspólnym odśpiewaniu hymnu polskiego nastąpiło odsłonięcie grobu sierż. Józefa Kaisera, wpisanego do ewidencji grobów weteranów walk o wolność i niepodległość Polski, niedawno wyremontowanego. Po złożeniu kwiatów i zapaleniu zniczy zebrani przeszli do nieodległego grobu ppłk. W. Steblika. W związku z niedawnym wpisaniem i tej mogiły do ewidencji grobów weteranów walk o wolności i niepodległość Polski został on oznakowany tabliczką z napisem „Grób weterana…”. I tu uczestniczący w uroczystości złożyli kwiaty oraz zapalili znicze. Następnie wszyscy przeszli na plac przed kościołem, gdzie wspólnie odśpiewano pieśń Boże, coś Polskę, po czym wykonano zbiorowe zdjęcie uczestników.
W uroczystościach zainicjowanych przez przedstawicieli wspomnianych parafii i Towarzystwa Miłośników Ziemi Żywieckiej wzięli udział licznie zgromadzeni przedstawiciele samorządu, nauczyciele i uczniowie (w tym z klas tzw. mundurowych) oraz poczty sztandarowe żywieckich szkół, różnych organizacji i stowarzyszeń, rodziny osób uhonorowanych, a także mieszkańcy Żywca, żołnierze i dziennikarze.
Fragmenty z życiorysów osób uhonorowanych
Sierż. Józef Jan Kaiser
(1899, Żywiec-1971, Żywiec), syn Jana i Marii z domu Ścieszka
- absolwent 6-klasowej szkoły powszechnej w Żywcu; robotnik od 14 roku życia
- maj 1917 – wstąpił do POW obwodu w Żywcu; członek Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” gniazda w Żywcu, Okręgu I Krakowskiego
- 1918-1921 – ochotnik w Wojsku Polskim; uczestnik walk na froncie ukraińskim (1918-1920) i wojny polsko-rosyjskiej (1920-1921)
- uczestnik kampanii wrześniowej 1939’
- po internowaniu na Węgrzech – żołnierz PSZ na Zachodzie (1940 r.) – Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich; walczył m.in. pod Tobrukiem, Libia (1941), o Monte Cassino (1944)
- odznaczony m.in. Krzyżem Zasługi i Krzyżem Monte Cassino; ponadto odznaczeniami brytyjskimi.
Ppłk. Władysław Steblik
(1898, Tresna k. Żywca – 1971, Żywiec), syn Jana i Marianny z domu Łatanik
- absolwent szkoły powszechnej w Żywcu, uczeń V Prywatnego Gimnazjum w Krakowie
- 1 listopada 1918 r. - ochotniczo wstąpił do tworzącego się Wojska Polskiego; uczestniczył m.in. w walkach o Lwów, za co został odznaczony odznaką „Orlęta”
- oficer zawodowy w Wojsku Polskim (1919) z bogatą karierą, m.in.:
- 2 adiutant 12 pp , Wadowice(1920)
- absolwent kursu Wyższej Akademii Wojennej (1923-1925)
- oficer I Oddziału, a także Referatu Mobilizacyjno-Kadrowego Sztabu Generalnego WP
- 2 zastępca attaché wojskowego i lotniczego przy Ambasadzie RP w Berlinie (1931); uczestnik prac zespołu WP zajmującego się zbrojeniami III Rzeszy Niemieckiej
- po powrocie do Polski (luty 1939) uczestnik kampanii wrześniowej 1939’ (szef Oddziału II Sztabu Armii „Kraków”)
- 20 września 1939 po bitwie pod Tomaszowem Lubelskim w niemieckiej niewoli, więziony w wielu oflagach
- 27 września 1944 ciężko ranny w Oflagu VI B Dössel podczas pomyłkowego bombardowania przez aliantów (zginęło ponad 90 jeńców, wielu było rannych)
- kwiecień 1945 – po oswobodzenie z oflagu przyjęty do PSZ na Zachodzie (pomimo złego stanu zdrowia i inwalidztwa); mianowany na podpułkownika (1946)
- historyk Wojska Polskiego; autor m.in. książki pt. Zarys działań wojennych armii „Kraków” w kampanii wrześniowej 1939 roku”
- zwolniony z WP – przy orzeczeniu 95% inwalidztwa – listopad 1947; wrócił do Żywca
- odznaczany wielokrotnie, m.in. Krzyżami Złotym i Srebrnym Orderu VM, ponadto czterokrotnie Krzyżem Walecznych oraz innymi.
oprac. dr Dominik Abłamowicz/OBUWiM IPN Katowice
-
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN -
Upamiętnienie sierż. Józefa Kaisera oraz ppłk. Władysława Steblika w Żywcu. Fot. Danuta Mikoda/IPN
