Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach

W listopadzie 2025 r. w Przystanku Historia IPN im. gen. Janusza Gąsiorowskiego w Częstochowie ponad 150 uczniów częstochowskich szkół podstawowych poznało losy niedźwiedzicy Baśki oraz klaczy Kasztanki, które opowiedziały najmłodszym o święcie niepodległości.

Baśka, niedźwiedzica polarna, mianowana "córką regimentu", stała się symbolem żołnierzy Batalionu Murmańczyków. Wraz z nimi przywędrowała do Polski i przez pewien czas była maskotką pułkową w twierdzy Modlin. Potrafiła maszerować, oddawać salut, witać, a nawet spotkała się podczas defilady z Józefem Piłsudskim.

Kasztanka była ulubioną klaczą marszałka Józefa Piłsudskiego. Maria Romer podarowała strzelcom I Kompanii Kadrowej kilka koni, a wśród nich jasnokasztanową klacz, którą zachwycił się Józef Piłsudski. Choć bała się wystrzałów, nie znosiła huku i tłumów, dzielnie towarzyszyła mu w bojach Legionów.

Zajęcia poprowadziła Kinga Lis z Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN w Katowicach.

Baśka Murmańska oraz Kasztanka są bohaterkami serii filmów animowanych dla dzieci z cyklu "Co by było, gdyby zwierzęta mówiły" przybliżające najmłodszym uczestnikom historię odzyskania przez Polskę niepodległości oraz walki o granicę wschodnią podczas wojny polsko - bolszewickiej. Podczas zajęć uczniowie wykonali maskę bohaterki filmu - Baśki Murmańskiej oraz kolorowali portret ojca niepodległości Józefa Piłsudskiego.