English version
18 listopada 2025 r. na cmentarzu parafii pw. św. Barbary w Chorzowie odbyła się kameralna uroczystość oznaczenia grobu Powstańców Śląskich Michała Kansego, Augustyna Kansego oraz Jana Mrozka znakiem pamięci „Tobie Polsko”, zorganizowana przez Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach.
Aktu oznaczenia grobu w obecności Angeliki Kałuży, wnuczki Augustyna Kansego oraz Edwarda Kawki, zarządcy cmentarza dokonała Anna Binek-Zajda z Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Katowicach.
Realizowana od kilku lat akcja „Powstańcy to wiara, nadzieja i cud - ocalmy groby Powstańców Śląskich od zapomnienia!” ma na celu zewidencjonowanie jak największej liczby grobów, w których spoczywają powstańcy śląscy, a dotąd nie figurujących w dostępnych ewidencjach prowadzonych przez instytucje samorządowe i państwowe.
Michał Kansy przyszedł na świat 27 września 1863 r. w Starych Budkowicach na Opolszczyźnie. Od 15 listopada 1918 r. był czynnym zaprzysiężonym członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. Brał udział w pierwszym i drugim powstaniu śląskim. W okresie plebiscytu aktywnie propagował wszelkie działania na rzecz przyłączenia Śląska do Macierzy. Zmarł w 1925 r.
Augustyn Kansy urodził się 2 sierpnia 1899 r. w Nowych Hajdukach w rodzinie Michała i Marianny. W latach 1919-1921 był członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska i pełnił służbę w rejonie Królewskiej Huty. Uczestniczył we wszystkich trzech powstaniach śląskich w charakterze kuriera. W okresie akcji plebiscytowej zajmował się usuwaniem plakatów i odezw niemieckich, wywieszaniem polskich afiszów oraz ochroną zebrań i polskich wieców. Zmarł w 1980 r.
Jan Mrozek pseud. Frost urodził się 27 lipca 1885 r. w Świętochłowicach. Od wczesnej młodości udzielał się w Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół”. W latach 1908-1911 pełnił funkcję naczelnika okręgu śląskiego. W 1918 r. współtworzył na terenie Królewskiej Huty Straż Obywatelską, której został komendantem. Następnie zaangażował się w organizowanie w okręgu królewskohuckim Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. Brał czynny udział we wszystkich trzech powstaniach śląskich. Był jednym z założycieli Związku Obrony Kresów Zachodnich, działał również w Związku Powstańców Śląskich. Za zasługi odznaczony między innymi Gwiazdą Górnośląską i Krzyżem Niepodległości. 23 stycznia 1940 r. aresztowany przez Gestapo. Najpierw osadzony w KL Dachau, potem przewieziony do KL Buchenwald, gdzie zmarł 5 września 1941 r. wskutek eksperymentów medycznych.