Instytut Pamięci Narodowej - Katowice

Następny

Powrót

pauza

27 października 2025 r. w Śląskim Centrum Wolności i Solidarności odbyła się uroczystość wręczenia odznaczeń państwowych działaczom opozycji wobec dyktatury komunistycznej z lat 1956–1989. W imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej odznaczenia wręczył zastępca Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Krzysztof Szwagrzyk.

- Przypięty dzisiaj do państwa piersi Krzyż Wolności i Solidarności jest wyrazem uznania państwa polskiego dla państwa patriotycznych postaw, dla państwa walki, którą toczyli państwo w różnych, szczególnych okolicznościach

– powiedział podczas uroczystości zastępca Prezesa IPN dr hab. Krzysztof Szwagrzyk.

Podkreślił, że wśród odznaczonych są osoby, które brały udział w wydarzeniach z 1968 r., współpracowały z Komitetem Obrony Robotników, członkowie NSZZ „Solidarność”, Konfederacji Polski Niepodległej, Solidarności Walczącej, Duszpasterstwa Ludzi Pracy, Duszpasterstwa Akademickiego oraz zaangażowani w opozycyjne struktury młodzieżowe w różnych częściach regionu.

Dr hab. Krzysztof Szwagrzyk mówił, że dla pracowników Instytutu wręczanie Krzyży Wolności i Solidarności ma szczególne znaczenie, mimo że działacze opozycji sprzed lat nie zawsze odbierają je podczas specjalnych uroczystości – czasem wręczane są w ich domach lub w szpitalnych salach.

W imieniu odznaczonych dziękował Piotr Mieczysław Pyzik, zaangażowany w latach 80. w działalność w Niezależnym Zrzeszeniu Studentów Politechniki Śląskiej. 

W trakcie uroczystości zaprezentowano film dokumentalny „Którzy ogień podsycą…” w reż. Tomasza Łysiaka. Odznaczeni zwiedzili ekspozycję stałą Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności.

Po uroczystości delegacja IPN na czele z dr. hab. Krzysztof Szwagrzykiem, zastępcą prezesa IPN, dr. Andrzejem Sznajderem, dyrektorem Oddziału IPN w Katowicach, dr Renatą Dziechciarz naczelnik Oddziałowego Archiwum IPN w Katowicach oraz Robertem Ciupą, dyrektorem Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności złożyła kwiaty pod pomnikiem Poległych Górników KWK „Wujek” w Katowicach.

W województwie śląskim dotychczas Krzyżem Wolności i Solidarności zostało uhonorowanych 1270 osób.

Osoby, które zostały odznaczone:

•  Krzysztof Janusz Błażejczyk
•  Jerzy Bury
•  Stanisław Bury
•  Janusz Wincenty Czakon
•  Stanisław Drozd
•  Jan Józef Koźlak
•  Jan Król
•  Ryszard Król
•  Marian Piotr Lorc
•  Tadeusz Marcin Loster
•  Ryszard Romuald Orzeł
•  Anna Teresa Pietras
•  Piotr Mieczysław Pyzik
•  Piotr Andrzej Stano
•  Janina Jadwiga Suwała
•  Bernard Szczyrba
•  Jerzy Marek Śledź
•  Włodzimierz Ulański
•  Dariusz Antoni Wawrzyczek-Seifert
•  Tomasz Ireneusz Włoczyk

Następny

Powrót

pauza

Krzyż Wolności i Solidarności został ustanowiony przez Sejm 5 sierpnia 2010 r. Po raz pierwszy przyznano go w czerwcu 2011 r. przy okazji obchodów 35. rocznicy protestów społecznych w Radomiu. Krzyż nadawany jest przez Prezydenta RP, na wniosek Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej, działaczom opozycji wobec dyktatury komunistycznej, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowanie praw człowieka w PRL. Źródłem uchwalenia Krzyża Wolności i Solidarności jest Krzyż Niepodległości z II RP.

Następny

Powrót

pauza