• Youtube
  • Facebook
  • Szukaj

Zemsta niedokonana

15.09.2025

„Migawka archiwalna” jest bardzo porządną „Migawką” i nie bywa w miejscach, o których dziś opowie, ale cóż – jak trzeba dla dobra historii, to trzeba. Wędrujemy dziś zatem do Jaworzna, do tamtejszej… izby wytrzeźwień.

Przed drugą w nocy 18 lipca 1982 r. patrol MO przywiózł do izby pensjonariusza. Tym razem jednak wszystko przebiegło inaczej niż zwykle, a to dlatego, że przed wejściem czekał na przybyłych ładunek wybuchowy. Ponad kilogram dynamitu z zapalnikiem, zapakowany do szarej papierowej torby i przykryty szmatą z wycieraczki, leżał w symbolicznej odległości 0,7 metra od drzwi wejściowych. Sprawca został albo spłoszony, albo chciał tylko nastraszyć pracowników izby i nie zdetonował ładunku.

Ekspertyzy wykazały, że ewentualna eksplozja poważnie uszkodziłaby budynek i mogłaby zagrozić życiu i zdrowiu przebywających w nim osób. Ponieważ niebezpieczeństwo było realne, a do tego obowiązywał stan wojenny, do gry weszła SB wszczynając sprawę o kryptonimie „Izba”. Okazało się, że jeszcze w listopadzie 1980 r. personel odebrał telefon od anonimowej osoby, która groziła, że „izba wyleci w powietrze” (telefon z wiadomością o podobnej treści otrzymano 9 sierpnia 1982 r., a więc już po podłożeniu ładunku). Zaczęto szukać sprawcy: ustalono, że może to być mieszkaniec Jaworzna lub okolic, pracownik którejś kopalni. Zgadywano pobudki: polityczne (członek KPN lub NSZZ „S”, osoba internowana – choć trudno powiedzieć, dlaczego internowany miałby mścić się akurat na tej placówce…), prywatne („doznane dolegliwości i straty materialne”; możliwy częsty bywalec) lub kryminalne. Wytypowano siedem osób, u których przeprowadzono rewizje. Dały one wynik negatywny, a przesłuchania podejrzanych oczyściły ich z zarzutów.

Sprawę prowadzono do sierpnia 1984 r., kiedy SB musiała przyznać się do porażki. Sprawcy/sprawców nie udało się odnaleźć, dlatego że krąg podejrzanych był zbyt szeroki, a duża fluktuacja pracowników w kopalniach utrudniała operacyjne rozpoznanie tego środowiska. Sprawa operacyjnego rozpracowania „Izba” trafiła do archiwum, zaś prawdziwa izba, nieuszkodzona, dalej pełniła swoje zadania.

 

(na podstawie IPN Ka 048/1411)

do góry