Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach

1 października w Przystanku Historia Centrum Edukacyjnym IPN im. gen. Janusza Gąsiorowskiego w Częstochowie odbyło się spotkanie z panią Karoliną Maczek-Skillen, która w ramach kilkudniowej wizyty w Polsce odwiedziła m.in. miejsca związane z przedwojennym garnizonem Wojska Polskiego w Częstochowie. W latach 1935 – 1938 Stanisław Maczek jako pułkownik dyplomowany pełnił funkcję dowódcy Piechoty Dywizyjnej 7 Dywizji Piechoty, będąc tym samym zastępcą dowódcy dywizji – gen. Gąsiorowskiego. W spotkaniu udział wzięli również Wojciech Łuszczkiewicz, prezes zarządu Beskidzkiego Stowarzyszenienia Maczkowców oraz Małgorzata Kaczyńska, wiceprezes zarządu Federacji Organizacji Polskich Pancerniaków. 

2 października wnuczka gen. Stanisława Maczka spotkała się z dyrektorem katowickiego oddziału IPN dr. Andrzejem Sznajderem. W spotkaniu również brali udział ppłk. Michał Napierała, szef Wojskowego Centrum Rekrutacji w Katowicach oraz ks. kan. ppłk. Grzegorz Bechta.

Karolina Maczek-Skillen odwiedziła IV LO im. gen. Stanisława Maczka w Katowicach gdzie spotkała się z p. Dyrektor szkoły Katarzyną Ziemiec, przedstawicielami grona pedagogicznego szkoły oraz uczniami. Wizyta wnuczki generała w licznych szkołach mających generała jako patrona ma na celu integrację tych placówek edukacyjnych wokół przechowywania pamięci o patronie i żołnierzach 1. Dywizji Pancernej. Bardzo jej zależy aby ta pamięć została przechowana i przekazywana przez młode pokolenie w Polsce.

Pani Karolina zwiedziła szkołę bogatą w liczne pamiątki po weteranach 1. Dywizji Pancernej, obejrzała szkolną Salę Tradycji poświęconą patronowi. Uczestniczyła w spotkaniu z młodzieżą, odpowiadając na liczne pytania dotyczące gen. Stanisława Maczka, jako prawdziwy świadek historii. Przez całe swoje życie znajdowała się w towarzystwie polskiego dowódcy i w chwili obecnej czuje się odpowiedzialna za Pamięć o generale. Podcas spotkania młodzież wykonała pieśń poświęconą 1. Dywizji Pancernej.

Po spotkaniu złożono wiązanki kwiatów pod popiersiem gen. Stanisława Maczka, które znajduje się w gmachu szkoły.

Wzruszająca wizyta w szkole zakończyła się przekazaniem przez Karolinę Maczek-Skillen osobistej pamiątki związanej z Generałem, z którą wnuczka nie rozstawała się przez wiele lat. Guzik z munduru polowego generała Maczka, w którym dowodził jednostką w czasie kampanii 1944-1945, został przekazany szkole z Katowic. Dołączy on do podarowanych przez weteranów odznaczeń, fotografii, mundurów i innych pamiątek.

IV LO w Katowicach jest jedną z pierwszych szkól w Polsce, która w 1996 roku otrzymała jako patrona gen. Stanisława Maczka. Nadanie imienia nastąpiło z inicjatywy środowiska kombatanckiego żołnierzy 1. Dywizji Pancernej, mieszkających na Górnym Śląsku. 

Płk dypl. Stanisław Maczek (1892-1994) generał broni, działacz niepodległościowy, prekursor polskich jednostek pancernych i zmotoryzowanych, zasłynął jako dowódca polskiej 1 Dywizji Pancernej walczącej u boku aliantów, odznaczony wieloma polskimi i zagranicznymi odznaczeniami; w 1939 r. w stopniu pułkownika dyplomowanego dowódca zmotoryzowanej 10 Brygady Kawalerii.

W 1918 r. w stopniu porucznika zgłosił się do Wojska Polskiego. W latach 1919 - 1920 brał udział w walkach z Ukraińcami oraz w wojnie polsko-bolszewickiej, wyróżniając się m.in. jako dowódca batalionu szturmowego wchodzącego w skład 1 Dywizji Jazdy. Po zakończeniu działań wojennych pełnił szereg funkcji sztabowych i dowódczych, uzyskując kolejne awanse. W 1929 r. został mianowany dowódcą 81 Pułku Strzelców Grodzieńskich, a w lutym 1935 r. w stopniu pułkownika dyplomowanego objął funkcję dowódcy Piechoty Dywizyjnej 7 Dywizji Piechoty w Częstochowie.

30 października 1938 r. został mianowany dowódcą zmotoryzowanej 10 Brygady Kawalerii, która w 1939 r. została włączona w skład Armii "Kraków". We wrześniu 1939 r., dowodząc brygadą przeszedł jej szlak bojowy od Jordanowa, przez Nowy Wiśnicz, Rzeszów, Łańcut, Lwów, aż po granicę polsko-węgierską, którą brygada przekroczyła na rozkaz jako w pełni zwarty oddział. Ze względu na wyjątkową dzielność oraz charakterystyczne umundurowanie (m.in. czarne berety, czarne skórzane kurtki oraz hełmy typu niemieckiego), 10 Brygada Kawalerii została przez nieprzyjaciela nazwana "Die schwarze Brigade" ("Czarna Brygada").

Płk Maczek sprawdził się w boju jako doskonały dowódca, który wykorzystując manewrowość własnych oddziałów potrafił przez wiele dni skutecznie opóźniać znacznie silniejsze niemieckie oddziały pancerne i zmotoryzowane, nie dając się przy tym zniszczyć. Za udział w wojnie 1939 r. płk Maczek otrzymał Krzyż Złoty Orderu Wojennego Virtuti Militari oraz awans do stopnia generała brygady.