„Szlak Nadziei. Bitwa o Monte Cassino" to pięcioodcinkowy serial dokumentalny wyprodukowany przez Instytut Pamięci Narodowej, który w nowoczesny sposób upamiętnia i przybliża odyseję żołnierzy 2. Korpusu Polskiego gen. Władysława Andersa.
W filmie wykorzystano bogate źródła materiały archiwalne, filmowe, komentarze ekspertów z dziedziny historii wojskowości, m.in. płk. Juliusza Tyma oraz Jerzego Kirszaka oraz bezcenne relacje kombatantów oraz świadków historii’ Serial dzięki temu w atrakcyjny i emocjonalny sposób przybliża widzom realia wojennej codzienności, poświęcenie żołnierzy oraz znaczenie zwycięstwa pod Monte Cassino dla historii Polski i Europy. Całość wzbogacają „żywe obrazy” tworzone przez członków grup rekonstrukcyjnych. Dzięki dynamicznej narracji i nowoczesnej formie serial trafia zarówno do pasjonatów historii, jak i młodszych odbiorców, dla których może być pierwszym kontaktem z historią 2. Korpusu Polskiego i bitwy o Monte Cassino. Twórcy filmu podkreślają nie tylko militarny wymiar walk, ale także ogromną determinację, patriotyzm i nadzieję towarzyszącą żołnierzom przemierzającym „szlak nadziei” z nieludzkiej ziemi aż do wolności oraz przybliżają postać charyzmatycznego dowódcy tej „armii niewolników”, więźnia NKWD, gen. Władysława Andersa.
Serial jest formą popularyzacji historii najnowszej i przypomina o trudnych losach oraz bohaterstwie Polaków walczących na frontach II wojny światowej. Czwarty odcinek poświęcony jest operacji „Diadem”, czyli czwartemu natarciu na Monte Cassino, w którym wzięli już udział żołnierze 2 Korpusu Polskiego gen. Władysława Andersa. Odcinek ukazuje kulisy podjęcia decyzji podjętej przez Andersa o udziale 2 Korpusu w ataku na klasztor oraz plan strategiczny aliantów, opracowany w wyniku doświadczeń zdobytych po poprzednich niepowodzeniach.
Pokaz poprzedziła prezentacja specyfiki oraz rezultatów pracy Biura Poszukiwań i Identyfikacji oddziału IPN w Katowicach, którą poprowadził pracownik tegoż biura, Adam Kondracki. Słuchacze zapoznali się z problemami technicznymi i prawnymi prac poszukiwawczych, technikami identyfikacji ofiar oraz kategoriami osób poszukiwanych. Prelegent przedstawił też żmudny proces typowania domniemanych miejsc pochówku, polegający na mozolnej kwerendzie archiwalnej i bibliotecznej, wizji lokalnej, analizie zdjęć lotniczych etc. Przedstawił też kwestię wykorzystania najnowszych osiągnięć naukowych w poszukiwaniach terenowych oraz identyfikacji genetycznej w celu ustalenia tożsamości ofiar komunistycznych zbrodni.
Adam Kondracki (BPiI IPN Katowice)



