Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach zaprasza na uroczystość oznaczenia grobu powstańca śląskiego śp. kpt. Waleriana Fajfera znakiem pamięci „Tobie Polsko”.
Wydarzenie z udziałem władz samorządowych, zaproszonych gości oraz przedstawicieli Instytutu Pamięci Narodowej odbędzie się 21 września 2026 r. o godzinie 11:00 na cmentarzu parafialnym w Dankowicach.
Walerian Fajfer urodził się 8 grudnia 1906 r. w Dankowicach. Uczestniczył w drugim i trzecim powstaniu śląskim walcząc w 6 kompanii 2 pułku piechoty pszczyńskiego. Przynależał do Związku Powstańców Śląskich, Związku Weteranów Powstań Śląskich oraz Związku Bojowników o Wolność i Demokrację. Został Odznaczony Śląskim Krzyżem Powstańczym.
W II Rzeczpospolitej Walerian Fajfer był zawodowym żołnierzem i służył jako ułan w 19 pułku Ułanów Wołyńskich w Ostrogu na Wołyniu gdzie ukończył szkołę podoficerską oraz w 21 Dywizji w Bielsku jako wachmistrz kawalerii oraz instruktor przysposobienia obronnego. We wrześniu 1939 uczestniczył w walkach obronnych na terenie Czechowic oraz Dziedzic oraz był odpowiedzialny za wywiezienie część maszyn i tajnych dokumentów z Walcowni Metali Dziedzice, które podczas nalotów dostarczył aż do Dębicy.
Po udziale w wojnie obronnej w 1939 r., wstąpił do konspiracji do ZWZ/AK gdzie aktywnie działał od listopada 1939 r., do 25 maja 1940 r., gdzie pełnił funkcję zastępcy dowódcy plutonu.
W maju 1940 r., został aresztowany przez gestapo w Dziedzicach, a następnie przewieziony do Bielska i Berlina gdzie był poddawany brutalnym przesłuchiwaniom jako podejrzany o napady zbrojne na funkcjonariuszy niemieckich i działalność antyhitlerowską. Został zwolniony z aresztu 28 grudnia 1940 r. aby następnie ponownie zostać aresztowany przez Gestapo w styczniu 1941 r. Następnie w latach 1942 - 1945 był robotnikiem przymusowym w Berlinie w firmie Henning & Heuer i więźniem obozu koncentracyjnego w Nardenham.
W sierpniu 1945 r., powrócił do domu w Dankowicach, a następnie został aresztowany przez UB w Dziedzicach i przewieziony do aresztu w Świdnicy gdzie był poddawany okrutnym torturom. W wyniku traumatycznych przeżyć wojennych podczas wojny do końca życia zmagał się z licznymi poważnymi chorobami.
Po zwolnieniu z więzienia UB w Świdnicy do 1950 r., pracował w tamtejszych kamieniołomach. W późniejszym okresie z uwagi na swoją patriotyczną przedwojenną działalność nie mógł znaleźć pracy w okolicach miejsca zamieszkania stąd pracował jako księgowy na Dolnym Śląsku aby potem znaleźć pracę jako cieśla.
Zmarł w dniu 16 stycznia 1984 r.
17 kwietnia 1986 r., Uchwałą Rady Państwa w uznaniu jego zasług bojowych Walerian Fajfer został mianowany na stopień podporucznika.
