• Youtube
  • Facebook
  • Szukaj

Uroczystości peregrynacyjne na Górze Świętej Doroty w Będzinie

03.08.2026

Pisaliśmy rok temu w „Migawce archiwalnej” o peregrynacji kopii obrazu Matki Bożej Częstochowskiej w powiatach myszkowskim i zawierciańskim w latach 1973–1974. Sześć lat później kopia obrazu odwiedziła Zagłębie Dąbrowskie (wówczas w diecezji częstochowskiej) i do tego wydarzenia wracamy w dzisiejszej krótkiej opowieści.

W diecezji częstochowskiej obraz przebywał od czerwca 1979 r. do października 1980 r., a w samym Zagłębiu – od lutego do sierpnia 1980 r. Funkcjonariusze SB kontrolowali przebieg całej peregrynacji w ramach sprawy operacyjnej (obiektowej) o kryptonimie „Obraz”, ale najwięcej uwagi poświęcili obserwacji i kontroli ostatniego jej etapu, czyli uroczystościom na Górze Świętej Doroty w Będzinie-Grodźcu. Odbyły się one przy tamtejszym kościele pw. św. Doroty 9 i 10 sierpnia 1980 r. i zostały dokładnie opisane i sfotografowane przez funkcjonariuszy. Wcześniej oczywiście esbecy po swojemu przygotowywali się do peregrynacji, bo jak sami zapisali „nawiedzenie wprowadza […] duże poruszenie w parafiach oraz powoduje podwyższenie stanu emocjonalnego wiernych”. W toku tych przygotowań zaplanowali metody kontroli, wypytywali tajnych współpracowników (szczególnie duchownych) o zamiary strony kościelnej, rozpoznali kalendarium uroczystości.

Na „Dorotkę” obraz został uroczyście, procesyjnie wprowadzony popołudniu w sobotę 9 sierpnia 1980 r. Nabożeństwo powitalne odprawił biskup pomocniczy częstochowski Miłosław Kołodziejczyk. W nocy przed obrazem czuwano, a rano odprawiono msze i nabożeństwa. Kulminacją obchodów była suma, której w niedzielę o 11.30 przewodniczył częstochowski ordynariusz, bp Stefan Bareła. Po pożegnalnym nabożeństwie, około 16.30, obraz został odprowadzony do dawnej trasy E-16 i samochodem-kaplicą odwieziony do Częstochowy.

Najciekawszą materialną pozostałością po uroczystościach w Będzinie są zdjęcia operacyjne – a więc wykonane przez funkcjonariuszy z ukrycia, bez wiedzy fotografowanych osób. Widać na nich różne grupy idące w procesji towarzyszącej przybywającemu obrazowi oraz otoczenie ołtarza polowego i kościoła. Zapraszamy do dokładnego przyjrzenia się fotografiom – choć od opisanych wydarzeń minęło kilkadziesiąt lat, może ktoś jeszcze rozpozna na nich siebie lub swoich bliskich.

(na podstawie IPN Ka 030/168)

do góry