Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach

Następny

Powrót

pauza

10 września 2025 r. na cmentarzu parafii pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa przy ul. Rynkowskiej w Bydgoszczy (pole 38, grób 260/61), odbyła się uroczystość oznaczenia grobu uczestnika III Powstania Śląskiego, doktora Michała Grobelskiego, znakiem pamięci „Tobie Polsko”.

Wydarzenie zostało zorganizowane przez Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach oraz Delegaturę Instytutu Pamięci Narodowej w Bydgoszczy.

W uroczystości udział wzięli: rodzina bohatera uroczystości, której przewodniczyła Anna Gil, Dawid Myszko – pełnomocnik Prezydenta Miasta Bydgoszczy do spraw Pamięci Historycznej, reprezentujący Prezydenta Bydgoszczy Rafała Bruskiego, Mikołaj Hetzig – pełnomocnik Wojewody Kujawsko-Pomorskiego do spraw Dziedzictwa Historycznego, prezes Światowego Związku Żołnierzy AK Okręg Bydgoszcz Józef Żernicki, ks. Krzysztof Buchholz – proboszcz parafii pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bydgoszczy, a także przedstawiciele Kujawsko-Pomorskiej Chorągwi Związku Harcerstwa Polskiego z harcmistrzynią Dorotą Sucharską.

Delegaturę Instytutu Pamięci Narodowej w Bydgoszczy reprezentowała delegacja na czele z Joanną Jaworską, kierownik Referatu Udostępniania Wydziału Archiwalnego.

Poczet sztandarowy wystawiło Miasto Bydgoszcz. Asystę honorową zapewniła 8 Kujawsko-Pomorska Brygada Obrony Terytorialnej im. gen. Elżbiety Zawackiej, a wartę honorową zaciągnęli również członkowie Grupy Rekonstrukcji Historycznej Garnizon Bydgoszcz. Oprawę muzyczną wydarzenia zapewnili muzycy z Orkiestry Wojskowej w Bydgoszczy.

Przemówienia okolicznościowe wygłosili: pełnomocnik Prezydenta Miasta Bydgoszczy ds. pamięci historycznej Dawid Myszko, który odczytał także skierowany do uczestników list prezydenta Rafała Bruskiego, oraz reprezentantka rodziny – Anna Gil. Ideę akcji „Wszyscy jesteśmy ze Śląska”, mającej na celu upamiętnienie i przybliżenie nietuzinkowych losów uczestników Powstań Śląskich – w których wspólnym mianownikiem była walka o polskość Górnego Śląska, a miejsca ich pochówku rozsiane są po całym kraju – przedstawił przedstawiciel Instytutu Pamięci Narodowej.

Biogram bohatera uroczystości przybliżyła Anna Binek-Zajda. Aktu oznaczenia grobu znakiem pamięci „Tobie Polsko” dokonał naczelnik Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Katowicach. Następnie ks. proboszcz Krzysztof Buchholz odmówił modlitwę w intencji zmarłego Powstańca.

Po złożeniu kwiatów i zapaleniu zniczy uczestnicy wydarzenia zapozowali do wspólnej, pamiątkowej fotografii.

Następny

Powrót

pauza

Następny

Powrót

pauza

Dr Michał Grobelski urodził się 31 sierpnia 1889 r. w Batkowie koło Inowrocławia. W okresie 1910-1916 studiował medycynę na uniwersytetach niemieckich. W pierwszych dniach stycznia 1919 r. włączył się do powstania wielkopolskiego organizując stację pomocy medycznej w  inowrocławskim hotelu „Pod Lwem”. Niebawem powierzono mu funkcję zastępcy szefa sanitarnego Wojsk Wielkopolskich. Podczas wojny polsko-bolszewickiej sprawował obowiązki zastępcy szefa sanitarnego 1 Armii WP i 4 Armii WP. Od 10 maja 1921 r. pozostawał w dyspozycji Departamentu Sanitarnego MSW. W stopniu kpt. lek. był oficerem łącznikowym z Naczelną Komendą Wojsk Powstańczych w Szopienicach oraz szefem sanitarnym etapu Górnego Śląska. Podczas III powstania śląskiego kierował ewakuacją rannych i chorych na teren państwa polskiego posługując się pseudonimem „Antoniewicz”. W 1922 r. przeniesiony został do rezerwy i zweryfikowany jako mjr rez. lek. W latach 1921-1939 pracował w Poznańskim Zakładzie Ortopedycznym im. B. S. Gąsiorowskiego początkowo jako asystent, później adiunkt, a od kwietnia 1930 r. w charakterze dyrektora i naczelnego lekarza.

Podczas II wojny światowej zmobilizowany do WP, był komendantem szpitala polowego nr 703. Po zakończeniu walk powrócił do Poznania. Wysiedlony przez Niemców, przeniósł się do Warszawy, gdzie pracował jako ordynator w Szpitalu Ujazdowskim. Brał udział w działalności konspiracyjnej w szeregach AK ps. „Doktor Zygmunt”. W czasie Powstania Warszawskiego służył w szpitalu przy ul. Wspólnej 27 (do 13 października 1944 r.), po czym trafił do niewoli niemieckiej i pracował w szpitalu obozowym w Zeiheim (do 15 sierpnia 1945 r.).

Na przestrzeni lat 1945-1959 kierował oddziałem urazowo-ortopedycznym Szpitala Wojewódzkiego w Bydgoszczy, pacjentów przyjmował również w Wojewódzkiej Przychodni Przeciwgruźliczej. Był jednym z twórców Polskiego Towarzystwa Ortopedycznego i Traumatologicznego. Zmarł 26 stycznia 1971 r. w Bydgoszczy.

Uhonorowany Medalem Niepodległości i Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Zainicjowana przez Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach akcja „Wszyscy jesteśmy ze Śląska” ma na celu upamiętnienie oraz przybliżenie nietuzinkowych losów uczestników powstań śląskich, których wspólnym mianownikiem była walka o polskość Górnego Śląska, jak również popularyzację obrazu wydarzeń trzech powstań śląskich stanowiących istotny element w  kształtowaniu się granic II Rzeczypospolitej. W ten wyjątkowy sposób Instytut Pamięci Narodowej pragnie zwrócić uwagę nie tylko na powiązania dziejowych wydarzeń z  życiem osób w nich uczestniczących, lecz zwłaszcza fakt, iż do dzisiaj stanowią istotne spoiwo łączące wszystkie regiony Polski powstałe na gruncie wiekopomnej pamięci o patriotycznych czynach ich bohaterów. Inauguracja akcji miała miejsce 13 maja 2025 r. w województwach łódzkim i mazowieckim.