Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach

Oddziałowe Archiwum IPN w Katowicach pragnie zaprezentować Państwu w ramach projektu „Archiwum Pełne Pamięci” materiały archiwalne przekazane w formie daru prywatnego dot. Władysława Wojtczaka oraz członków jego rodziny.

Na początku chcielibyśmy przedstawić Państwu krótko życiorys Władysława Wojtczaka. Urodził się 18 lutego 1908 r. w Porąbce (dzisiejszej dzielnicy Sosnowca), był synem Józefa i Małgorzaty Wojtczak. Miał starszego brata Stefana. W wieku 13 lat Władysław stracił ojca, który zginął w III Powstania Śląskim w 1921 r. Ze względu na trudne warunki materialne w wieku 14 lat przerwał naukę i podjął pracę zarobkową na kopalni. W 1923 r. wyjechał do pracy na kopalni we Francji, a następnie do Belgii. Na terenie jednej z belgijskich kopalń uległ poważnemu wypadkowi, w konsekwencji czego powrócił do Polski w 1929 r. W kolejnych latach zajmował się dorywczo handlem.

We wrześniu 1939 r. wstąpił ochotniczo do jednostki formowanej pod Lublinem, następnie 19 września 1939 r. dostał się do niewoli rosyjskiej w okolicy Brodów, po czym został przetransportowany do Republiki Komi. We wrześniu 1941 r. został zwolniony z niewoli i wstąpił do Armii Polskiej organizowanej w ZSRR, w miejscowości Tockoje. Z armią gen. Władysława Andersa przebył całą kampanię (od Persji, przez Syrię, Palestynę, Irak do Włoch), w stopniu starszego szeregowca 9 Lekkiej Kompanii Sanitarnej.

Władysław Wojtczak powrócił do Polski w dniu 28 października 1947 r. Po powrocie do kraju, zamieszkał w Sosnowcu i podjął pracę w tamtejszej Hucie im. M. Buczka na stanowisku sanitariusza. Później, w latach 1952–1973 zatrudniony był na stanowisku instruktora higieny w Powiatowym Inspektoracie Sanitarnym w Lubaniu Śląskim.

W uznaniu zasług i odwagi wykazanych w czasie II wojny światowej Władysław Wojtczak został odznaczony Krzyżem Walecznych i uprawniony do noszenia Gwiazdy za Wojnę 1939–1945 oraz Gwiazdy Italii.

Wśród dokumentów osobistych Władysława Wojtczaka przekazanych do zasobu OA IPN w Katowicach znajduje się liczna kolekcja fotografii rodziny Wojtczaków oraz dokumenty urzędowe, zaświadczenia, legitymacje oraz karty pocztowe. Najstarsze zachowane fotografie zostały wykonane na początku XX w. Znaczna część przekazanych fotografii dotyczy okresu II wojny światowej. Większa część dokumentacji została przekazana do zasobu IPN w formie oryginałów, natomiast kilkanaście fotografii oraz dokumentów również w formie plików cyfrowych. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, iż większa część dokumentów dotyczy okresu dwudziestolecia międzywojennego.

Ramy chronologiczne przekazanego daru to lata 1910–1992, kilkadziesiąt lat, na przestrzeni których można zebrać bardzo interesujące zbiory, opowiadające nie tylko ciekawą historię danej osoby bądź rodziny, lecz także mające liczne odniesienia do wydarzeń minionych dziesięcioleci.

Sygnatura: IPN Ka 454/140