Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach

Spotkanie odbyło się 23 maja 2024 r. w Przystanku Historia Centrum Edukacyjnym IPN w Katowicach im. Henryka Sławika (ul. Św. Jana 10).

W dyskusji na temat książki udział wzięli:

- dr Andrzej Grajewski, redaktor “Gościa Niedzielnego”,

- prof. Paweł Skibiński, Uniwersytet Warszawski.

Dyskusję poprowadził dr hab. Adam Dziurok, naczelnik Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Katowicach.

Książka Andrzeja Grajewskiego stanie się z pewnością punktem odniesienia dla wszystkich badań nad historią Kościoła w XX wieku i w ogóle historią powszechną tego okresu. Jej wydanie jest potrzebą chwili nie tylko dla samego Kościoła, ale także dla bardziej zrównoważonych ocen jego roli w dziejach.- prof. Wojciech Roszkowski

***

Monografia Andrzeja Grajewskiego pozwala przyjrzeć się temu, jak kształtowały się stosunki bilateralne między Watykanem a Moskwą w czasach istnienia Związku Radzieckiego. Autor spędził długi czas w zagranicznych archiwach i na podstawie własnych badań wciągająco opisał niemal 75 lat burzliwej historii i relacji, w których twarda rywalizacja przeplatała się z próbami osiągnięcia porozumienia.

Czy dwie sprzeczne ideologie były skazane na konflikt? Czy podczas największych kryzysów „zimnej wojny” Kościół katolicki zawsze opowiadał się po stronie Zachodu, czy może próbował występować w roli bezstronnego mediatora? Czy ekumeniczne postulaty Soboru Watykańskiego II, zmiany wewnątrz Kościoła katolickiego i otwarcie na dialog z Cerkwią prawosławną doprowadziły do przygaszenia sporów? Wreszcie, co sprawiło, że zwieńczeniem tego procesu stał się pontyfikat Jana Pawła II – papieża, który środków do realizacji swoich głównych celów duszpasterskich i politycznych upatrywał w regionie Europy Środkowo-Wschodniej, wrażliwym z perspektywy Kremla? (za www.kew.org.pl)

Andrzej Grajewski (ur. 1953) jest polskim politologiem i dziennikarzem, długoletnim zastępcą redaktora naczelnego tygodnika „Gość Niedzielny”. Jest autorem między innymi Papież musiał zginąć. Wyjaśnienia Ali Agcy i Rosja i krzyż. Z dziejów Kościoła Prawosławnego w ZSRR. Był członkiem Kolegium Instytutu Pamięci Narodowej I kadencji i członkiem Polsko-Rosyjskiej Grupy do Spraw Trudnych.