45 lat w historii najnowszej to cała epoka. Tyle trwał okres komunizmu w Polsce i tyle samo obecnie minęło od powstania Solidarności, która z czasem doprowadziła do zakończenia tej epoki. Dla ludzi młodych dekada lat 80. jest tym, czym dla ówczesnego pokolenia była druga wojna światowa, jest czymś, o czym się wiedziało, ale czego się nie doświadczyło. Wolne Związki Zawodowe, Konfederacja Polski Niepodległej, NSZZ „Solidarność", Niezależne Zrzeszenie Studentów, Solidarność Walcząca i dziesiątki mniejszych organizacji przyniosły nam wolność. Powinniśmy o tym stale przypominać. Stąd pomysł cyklu spotkań pt. 45 lat „Solidarności" Śląsko-Dąbrowskiej – ludzie i struktury, poświęcony bohaterom naszej najnowszej historii.
Piąte spotkanie w ramach cyklu poświęcone będzie Tadeuszowi Jedynakowi, sygnatariuszowi porozumienia jastrzębskiego z 3 września 1980 r., znanemu działaczowi śląsko-dąbrowskiej „Solidarności" i członkowi władz krajowych związku.
Wydarzenie odbędzie się 28 kwietnia 2026 r. (wtorek) o godz.14.00 w Przystanku Historia Centrum Edukacyjnym IPN w Katowicach im. Henryka Sławika.
W spotkaniu wezmą udział: Grzegorz Stawski, sygnatariusz porozumienia jastrzębskiego, działacz Śląsko-Dąbrowskiej „Solidarności” oraz Jarosław Józef Szczepański, dziennikarz i publicysta, m.in. współpracownik Tadeusza Jedynaka, współredaktor podziemnego pisma „Górnik Polski”. Prowadzenie dr Jarosław Neja i dr hab. Tomasz Kurpierz (OBBH IPN Katowice).
Organizator: Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach.
Partnerzy: Region Śląsko-Dąbrowskiej NSZZ „Solidarność”, Komisja Zakładowa NSZZ „Solidarność” Uniwersytetu Śląskiego, Stowarzyszenie Pokolenie.
Tadeusz Jedynak urodził się 16 kwietnia 1949 r. w Niesadnej koło Garwolina. Zmarł 31 maja 2017 r. w Sosnowcu.
W niezależną działalność zaangażował się w sierpniu 1980 r., uczestnicząc w strajku w KWK „Manifest Lipcowy" w Jastrzębiu Zdroju. Jako wiceprzewodniczący Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego przy tej kopalni był jednym z sygnatariuszy porozumienia jastrzębskiego z 3 września 1980 r. Od września 1980 r. zaangażował się w działalność NSZZ „Solidarność'. Był m.in. wiceprzewodniczącym Międzyzakładowej Komisji Robotniczej – Komitetu Założycielskiego NSZZ „Solidarność" w Jastrzębiu Zdroju, następnie wiceprzewodniczącym Zarządu Regionu Śląska i Zagłębia, członkiem Zarządu Regionu Śląsko-Dąbrowskiego NSZZ „Solidarność", delegatem na I Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ „Solidarność", zasiadał także we władzach krajowych związku – Prezydium Krajowej Komisji Porozumiewawczej, następnie Komisji Krajowej „Solidarności".
W stanie wojennym internowany. Od czerwca 1983 r. pozostawał w ukryciu, stając na czele podziemnej Regionalnej Komisji Wykonawczej Regionu Śląsko-Dąbrowskiego NSZZ „Solidarność" jako jej przewodniczący, jednocześnie był członkiem Tymczasowej Komisji Koordynacyjnej związku. Aresztowany w czerwcu 1985 r. w Warszawie, we wrześniu 1986 r. został zwolniony na mocy amnestii, a następnie wszedł w skład jawnej Tymczasowej Rady NSZZ „Solidarność", miesiąc później został członkiem Tymczasowej Rady NSZZ „Solidarność" Regionu Śląsko-Dąbrowskiego. W lipcu 1988 r. wyjechał do Australii na zaproszenie tamtejszej Polonii, ale na wieść o wybuchu w sierpniu strajków w kopalniach jastrzębskich powrócił do kraju. Przedostał się na teren KWK „Manifest Lipcowy" i wziął udział w proteście. W 1989 r. był uczestnikiem obrad Okrągłego Stołu.
W wolnej Polsce aktywnie angażował się w działalność społeczną i polityczną, m.in. w 1990 r. był delegatem na II Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ „Solidarność", gdzie został wybrany członkiem Komisji Krajowej związku, w 1991 r. zasiadał w jej prezydium. Dwukrotnie, w latach 1991–1993 i 1993–1997 był posłem na Sejm.
W 1988 r. prezydent RP na uchodźstwie Kazimierz Sabbat odznaczył go Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, w 2006 r. prezydent RP Lech Kaczyński uhonorował zaś Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, w 2016 r. odznaczony został także Krzyżem Wolności i Solidarności.
