Instytut Pamięci Narodowej - Katowice

https://katowice.ipn.gov.pl/pl3/aktualnosci/237381,Uroczystosci-z-okazji-Narodowego-Dnia-Pamieci-Zolnierzy-Wykletych-w-Katowicach-2.html
26.02.2026, 21:54

Uroczystości z okazji Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych” w Katowicach, 2 marca 2026

02.03.2026
Kwatera Żołnierzy Niezłomnych (sektor 18, rząd 1) na cmentarzu komunalnym przy ul. Murckowskiej w Katowicach. Fot. Krzysztof Łojko/IPN

2 marca 2026 r. odbędą się katowickie uroczystości upamiętniające Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych. O godz. 9.00 przedstawiciele katowickiego oddziału IPN, władz wojewódzkich oraz samorządowych złożą kwiaty na grobach: Henryka Filipeckiego, Antoniego Fojcika, Władysława Grada, Władysława Januszewskiego, Edmunda Kasprzyka, Mariana Kostępskiego, Henryka Skałeckiego, Franciszka Skrobola, Antoniego Tkocza oraz Józefa Wawrzyńczyka spoczywających w Kwaterze Żołnierzy Niezłomnych (sektor 18, rząd 1) na cmentarzu komunalnym przy ul. Murckowskiej w Katowicach.

Główne obchody odbędą się 2 marca 2026 r. w kościele pw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny, przy placu ks. E. Szramka 1 w Katowicach. Zapraszamy już na godz. 10.30 na koncert patriotyczny w wykonaniu Orkiestry Komendy Wojewódzkiej Policji w Katowicach w kościele Mariackim. O godz. 11.00 zostanie odprawiona msza św. w intencji Żołnierzy Niezłomnych pod przewodnictwem abp. metropolity katowickiego dr. Andrzeja Przybylskiego.

Następnie na placu ks. E. Szramka odbędzie się apel pamięci, po czym żołnierze 13. Śląskiej Brygady Obrony Terytorialnej oddadzą salwę honorową. Na zakończenie  uroczystości delegacje złożą kwiaty i wiązanki w kaplicy „Golgota Ojczyzny”.

Uroczystości zostały objęte patronatem honorowym przez Marka Wójcika, Wojewodę Śląskiego, Wojciecha Saługę, Marszałka Województwa Śląskiego oraz Marcina Krupę, Prezydenta Miasta Katowice.

Uroczystość organizowana jest przez katowicki Oddział IPN we współpracy z parafią pw. Niepokalanego Poczęcia NMP w Katowicach.

Współpraca: 13. Śląska Brygada Obrony Terytorialnej im. ppłk dypl. Tadeusza Puszczyńskiego ps. „Konrad Wawelberg”, Komenda Wojewódzka Policji w Katowicach, Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. M. Karłowicza w Katowicach, Boguszowickie Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne „Ślady” oraz 17 Radzionkowska Drużyna Piechoty Zmechanizowanej.

Patronat medialny: Gość Niedzielny, Radio eM, Radio Katowice, TVP 3 Katowice.

Program wydarzeń przygotowanych przez IPN w ramach obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

***

Zgodnie z wolą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych jest w tym roku obchodzony już po raz szesnasty jako święto państwowe. Data 1 marca nie jest przypadkowa. Tego dnia w 1951 r. w mokotowskim więzieniu komuniści strzałem w tył głowy zamordowali przywódców IV Zarządu Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość – Łukasza Cieplińskiego i jego towarzyszy walki. Tworzyli oni ostatnie kierownictwo ostatniej ogólnopolskiej konspiracji kontynuującej od 1945 r. dzieło Armii Krajowej.

„Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych ma być wyrazem hołdu dla żołnierzy drugiej konspiracji za świadectwo męstwa, niezłomnej postawy patriotycznej i przywiązania do tradycji niepodległościowych, za krew przelaną w obronie ojczyzny” – napisał w lutym 2010 r. prezydent Lech Kaczyński, który podjął inicjatywę ustawodawczą w zakresie uchwalenia tego święta. Ta idea, podtrzymana przez kolejnego prezydenta Bronisława Komorowskiego, została zrealizowana ustawą z 3 lutego 2011 r. O wprowadzenie tego święta ubiegał się również prezes IPN Janusz Kurtyka.

Bohaterowie: Henryk Filipecki, Antoni Fojcik, Władysław Grad, Władysław Januszewski, Edmund Kasprzyk, Marian Kostępski, Henryk Skałecki, Franciszek Skrobol, Antoni Tkocz oraz Józef Wawrzyńczyk spoczywają w Kwaterze Żołnierzy Niezłomnych na cmentarzu komunalnym przy ul. Murckowskiej w Katowicach. W 2021 r. podczas obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Katowicach został odsłonięty i poświęcony pomnik „Gloria Victis” znajdujący się na terenie kwatery. Instytut Pamięci Narodowej chcąc godnie uczcić zamordowanych przez komunistów, podjął starania o pozyskanie miejsca pod budowę indywidualnych grobów. Lokalizację wytypowano we współpracy z Urzędem Miasta Katowice i przy akceptacji Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego w Katowicach, który zgodnie ze stosowną ustawą nadzoruje sprawy związane z grobownictwem wojennym. Miasto Katowice bezpłatnie udostępniło miejsce pod budowę kwatery. Opracowanie projektu zlecono architektowi z Pszczyny Piotrowi Perledze. W centralnym miejscu kwatery wybudowano pomnik upamiętniający ofiary zbrodni sądowych reżimu komunistycznego. Napis „Gloria Victis“ na upamiętnieniu nawiązuje do obiektu, który znajduje się na cmentarzu przy ul. Panewnickiej. Po obu stronach pomnika spoczęły szczątki żołnierzy powojennego podziemia odnalezione przez Instytut w ramach prowadzonych prac poszukiwawczo-archeologicznych.