Instytut Pamięci Narodowej - Katowice

https://katowice.ipn.gov.pl/pl3/aktualnosci/236290,PodCzas-Podcast-IPN-Katowice-Zbrodnie-II-wojny-swiatowej-przed-sadami-polski-lud.html
27.02.2026, 17:42
„PodCzas – Podcast IPN Katowice“ – Zbrodnie II wojny światowej przed sądami „polski ludowej”, 21 stycznia 2026

„PodCzas – Podcast IPN Katowice“ – Zbrodnie II wojny światowej przed sądami „polski ludowej”, 21 stycznia 2026

21.01.2026

Zapraszamy na nowy odcinek podcastu na platformie Spotify .

Czym w istocie był dekret sierpniowy – zarówno w sensie prawnym, jak i politycznym? Jakie problemy miał rozwiązać i dlaczego zdecydowano się na stworzenie osobnego, nadzwyczajnego aktu prawnego zamiast wykorzystania obowiązujących przedwojennych przepisów? Jak w praktyce wyglądało stosowanie dekretu sierpniowego w pierwszych latach po wojnie? Czy dominowała logika odwetu i demonstracji siły nowej władzy, czy raczej próba - choć niedoskonała - wymierzenia sprawiedliwości za rzeczywiste zbrodnie okupacyjne? Na ile dekret sierpniowy stał się narzędziem walki politycznej w rękach komunistycznego aparatu władzy? Jak dekret sierpniowy wpłynął na społeczne postrzeganie winy i odpowiedzialności po wojnie? Czy w jego stosowaniu udało się - choćby częściowo - uchwycić złożoność okupacyjnych wyborów, czy raczej prawo to sprzyjało uproszczonym podziałom na „winnych” i „niewinnych”? POZNAJ historię powstania i stosowania jednego z najbardziej znanych, ale i najbardziej kontrowersyjnych aktów prawnych powojennej Polski!

Z dr. hab. Adamem Dziurokiem, prof. UKSW i dr. Przemysławem Piątkiem rozmawia Paweł Zawisza (OBBH IPN Katowice). 

„PodCzas. Podcast IPN Katowice“ poświęcony jest historii Górnego Śląska w XX wieku. Rozmawiamy o postaciach i wydarzeniach z niełatwych i nieraz zagmatwanych dziejów tego regionu. Interesuje nas wielka historia i zwykła codzienność. Mówimy zarówno o zjawiskach znanych, jak i mało popularnych. Zawsze o takich, w których odbija się specyfika XX-wiecznej historii Górnego Śląska, Polski i Europy: totalitaryzmy, wojny, przemiany kulturowe i społeczne. Podcast to projekt Oddziałowego Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach pod patronatem wydawanego przez nas półrocznika popularnonaukowego „CzasyPismo“.