Książnica Beskidzka w Bielsku-Białej wraz z Oddziałem Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach zapraszają na wykład dr. Dariusza Węgrzyna (IPN Katowice) „Deportacje mieszkańców Bielska i okolic do obozów pracy przymusowej w Związku Sowieckim w 1945 roku”, połączony z prezentacją filmowego dokumentu „Deportacje”. Spotkanie odbędzie się 27 kwietnia 2015 r., o godz. 17.00, w Książnicy Beskidzkiej w Bielsku-Białej (ul. Słowackiego 17a) w ramach cyklu „Bielskie spotkania z historią najnowszą”.
W tym roku przypada 70. rocznica fali sowieckich represji w latach 1945–1948, które pociągnęły za sobą kilkadziesiąt tysięcy ofiar, deportację tysięcy na roboty przymusowe do Związku Sowieckiego i dramaty wielu rodzin. Trwają obchody rocznicowe Tragedii Górnośląskiej ze znaczącym udziałem IPN.
Ludność Górnego Śląska była represjonowana nie tylko przez Armię Czerwoną, lecz także przez rodzimy komunistyczny aparat represji. Symbolem tych represji są zbrodnicze obozy karne w Świętochłowicach-Zgodzie, Mysłowicach czy Łambinowicach. W czasach Polski Ludowej zbrodnie Armii Czerwonej i władz komunistycznych na Górnym Śląsku w 1945 r. były tematem tabu. Dopiero po przełomie 1989 r. tematyka ta pojawiła się w przestrzeni publicznej, zyskując określenie Tragedii Górnośląskiej.
W 2010 r. Sejmik Województwa Śląskiego, a w 2012 r. Sejmik Województwa Opolskiego przyjęły uchwałę o corocznym upamiętnianiu Tragedii Górnośląskiej, jako termin wyznaczając koniec stycznia. Instytut Pamięci Narodowej, zwłaszcza jego katowicki oddział, włączył się w wyjaśnienie Tragedii, opisywanie jej, a także organizowanie okolicznościowych imprez, projektów edukacyjnych i wydawniczych. Jednym z najważniejszych punktów tegorocznych obchodów było otwarcie w Radzionkowie w lutym br. Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR w 1945 roku, powstałego we współpracy z IPN. Ponadto Instytut pracuje nad projektem stworzenia bazy mieszkańców Górnego Śląska deportowanych do ZSRR. Jego autorem jest dr Dariusz Węgrzyn z katowickiego IPN. Budowa bazy jest realizowana od kilku lat i liczy już 30 tysięcy nazwisk. Docelowo ma objąć 45 tysięcy nazwisk, choć trudno z całą pewnością określić liczbę deportowanych.
Serdecznie zapraszamy!